ABD ve İsrail ile İran arasında 28.02.2026 tarihinde başlayan savaş devam ediyor. Savaş bölgenin tamamına yayılarak Akdeniz’e kadar uzanmıştı. Son günlerde savaşın Kafkasya’ya yayılabileceğine dair işaretler ortaya çıktı.
Azerbaycan’a bağlı Nahçıvan Özerk Bölgesin’ e İran tarafından ateşlendiği iddia edilen füzeler düştü. Azerbaycan Devlet Başkanı orduya misilleme talimatını verdi.
Rusya’nın İran’a aktif istihbarat desteği sunduğu iddiaları da tam bu gelişmelerle eşzamanlı olarak ortaya çıktı. Rusya bu savaşın neresinde ? Rusya’nın bu savaşa dair kırmızı çizgileri ne ? Bu soruların yanıtını bulmadan olup biteni anlamak güç.
Rusya ile İran arasında Suriye de olduğu gibi güvenlik garantileri bulunmamaktadır. İran’ın Suriye ce Ukrayna savaşında Rusya’ya askeri ekipman ve silah vermesine benzer bir ilişki bulunmaktadır.
Rusya ve İran arasında rekabet alanlarına rağmen ilişki salt ekipmanla silahla sınırlı değerlendirilemez. İki ülke arasında bunu aşan ancak güvenlik garantisine dönüşmeyen politik diplomatik ve ekonomik ilişkiler mevcut.
Buna rağmen Rusya İran’daki mevcut rejimin dağılmasına tamamen bigane kalamaz. Bugünkü İran sınırlarının belirlenmesinde Rusya açıkça taraftır. Sınır değişikliklerine varabilecek bir dağılmaya Rusya bigane kalamaz.
Bu bağlamda Rusya’ nın bu noktada iki temel kırmızı çizgisi karşımıza çıkmaktadır. Rusya bu iki noktada meydana gelebilecek değişimlere bigane kalamayacağı gibi savaşa bir şekilde daha fazla dahil olabilir.
İran’da merkezi otoritenin dağılması sonucu Azerbaycan lehine oluşabilecek yeni durumlar yada sınırlar Rusya’yı daha fazla savaşa dahil edecektir. Uzun süreden beri devam eden Rusya Azerbaycan gerilimine bu açıdan bakılabilir.
Rusya İran’da merkezi otoritenin dağılması yada zayıflaması sonucu Hazar enerji yollarında ortaya çıkan yeni durumlara da bigane kalamaz. İran ‘ın savaşta tamamen yenilmesi yada merkezi otoritenin zayıflaması Hazar Enerji havzasında bir çok denklemi değiştirecek olup yeni güzergahlar ortaya çıkaracaktır.